Phlox (Vlambloem) stekken: Wortelstekken of stengelstekken?
Phlox, die vrolijke vlambloem met die typische geur en felle kleuren, wil je wel vaker in je tuin. Gelukkig kun je ze makkelijk zelf vermeerderen.
Je hoeft niet elke keer naar het tuincenter. Even stekken en je hebt zo weer nieuwe planten.
De keuze is simpel: pak je de wortels of de stengel? Beide methoden werken, maar ze voelen anders. Het hangt af van wat je plant je vertelt en wat jij fijn vindt om te doen. We duiken even in de praktijk.
Wortelstekken: de sterke basis
Wortelstekken is een gouden greep voor Phlox die je al wat langer in de tuin hebt staan.
Je pakt namelijk de energie die de plant al heeft opgeslagen. Het is een beetje zoals een stukje van een aardappel poten; het bevat alles wat het nodig heeft om weer op te starten.
Je graaft voorzichtig bij de voet van de plant. Je zoekt naar dunne, jonge wortels die net onder de grond lopen. Dit zijn de vitale scheuten. Je trekt ze los met een stukje wortel eraan, ongeveer 10 tot 15 centimeter lang.
Geen oude, dikke kluiten, die zijn te houtig en traag. Snijd de wortelstek schuin af.
Doe dit in het voorjaar, maart of april, net voordat de plant echt gaat groeien. Je kunt ze direct in de volle grond zetten of in een potje. Gebruik een mengsel van zand en potgrond.
De praktijk: stap voor stap
Zand zorgt voor drainage, want natte voeten zijn funest voor verse wortels. Wat heb je nodig?
Een scherpe schaar of mes, wat stekgrond (bijvoorbeeld van Ecostyle of Pokon, circa €4,- per zak) en eventueel wortelstimulans.
- Grond voorzichtig weg bij de basis van de moederplant.
- Knip dunne worteluitlopers af (10-15 cm).
- Behandel de snijrand met wortelstimulans poeder.
- Zet de stek in vochtige grond, ongeveer 5 cm diep.
- Geef water en zet het op een lichte plek, maar uit de volle zon.
Je kunt een bakje van €2,- bij de bouwmarkt meepakken. Het duurt even voordat je blad ziet. Eerst groeit de wortel. Wees geduldig.
Na een week of 6 tot 8 heb je een stevige kluit. Dan kun je hem verpotten of buiten uitplanten.
Stengelstekken: snel en groen
Stengelstekken zijn ideaal als je snel resultaat wilt of als je de plant net snoeit. Je neemt een stukje jonge, groene stengel.
Dit werkt vooral goed in de late lente of vroege zomer, als de plant volop groeit. Het is sneller dan wortelstekken, maar soms iets gevoeliger voor uitdrogen. Zoek een gezonde stengel zonder bloemknoppen.
De energie moet naar de wortels, niet naar bloemen. Knip een stuk van 10 tot 15 centimeter.
Verwijder de onderste bladeren, zodat je een kale stengel overhoudt van ongeveer 5 cm. De bovenste bladeren laat je zitten voor de fotosynthese. Doe de onderkant in wortelstimulans (een flesje van €3,- tot €5,-).
Stop de stengel in een potje met stekgrond. Druk de grond stevig aan.
Geef water, maar zorg dat het niet wegzakt. Een plastic zakje eroverheen als kasje helpt, maar is niet verplicht.
Wanneer kies je voor stengel?
Zet het op een warme plek, bijvoorbeeld binnen op de vensterbank. Stengelstekken zijn handig als je de plant snoeit in mei of juni. Je knipt de top eraf en die kun je direct stekken, of probeer eens een vlinderstruik stekken voor meer kleur. Zo verspil je niets.
Het is ook de makkelijkste manier voor beginners. Minder risico op rot dan bij oude wortelstukken.
De wortels komen snel. Binnen 3 tot 4 weken voel je weerstand als je zacht aan de stengel trekt. Dan is er wortelgroei.
Je kunt ze dan oppotten in een groter potje, bijvoorbeeld een 9-cm pot van €1,- per stuk. Laat ze eerst even wennen aan buiten voordat je ze in de volle grond zet.
Let op: stengelstekken hebben meer water nodig dan wortelstekken. Ze hebben geen eigen reserves. Droogte is hun grootste vijand.
Besproei ze dagelijks licht met een plantenspuit. Geen natte voeten, maar wel vochtig houden.
Verschillen en kosten: wat kies je?
Beide methoden zijn goedkoop. Je hebt geen dure spullen nodig.
Een potje kost €1,- tot €2,-, grond circa €4,-. Wortelstimulans is een eenmalige aankoop van €3,-. Als je een tuincenter inloopt, betaal je al snel €5,- tot €8,- voor een nieuwe Phlox.
Zelf stekken kost je hooguit €10,- aan spullen, maar je kunt er tientallen mee maken. Wortelstekken geven stevigere planten op de lange termijn.
Ze zijn beter bestand tegen droogte. Stengelstekken groeien sneller boven de grond, maar zijn aanvankelijk kwetsbaarder.
Kies voor wortelstekken als je de plant verplant of deelt. Kies voor stengelstekken als je snoeit of snel nieuwe planten wilt voor in potten. Er is geen 'foute' keuze. Probeer beide. De een werkt beter in het voorjaar, de ander in de zomer. Phlox is vergevingsgezind.
Producten en prijzen in de niche
Als je de basis begrijpt, lukt het bijna altijd. Voor stekken is Pokon Stekgrond een favoriet.
Het is fijnkorrelig en blijft luchtig. Een zak van 10 liter kost ongeveer €4,50. Voor wortelstimulans kun je kiezen voor 'Stekpoeder' of vloeibare variant.
Het poeder van Ecostyle kost €3,95 en gaat lang mee. Wil je professioneel aan de slag?
Koop een stekbak met verhoogde luchtvochtigheid. Die zijn er vanaf €12,-. Handig voor stengelstekken. Maar een simpel glas water werkt ook, al is de overgang naar grond dan wel wat lastiger.
Blijf bij de basics: goede grond, schone gereedschappen en geduld. Let op dat je geen plastic wegwerpbakjes gebruikt zonder gaten.
Water moet weg kunnen. Een oude yoghurtbak met gaatjes erin prikken, werkt prima. Gratis en duurzaam. Zo houd je het budget laag en de tuin blij.
Praktische tips voor succes
Timing is alles. Wortelstekken in maart/april, stengelstekken in mei/juni.
De natuur doet de rest. Zorg dat de moederplant gezond is. Een zieke plant geeft zwakke stekken.
Geef voldoende water, maar geen emmers tegelijk. Vochtig is het toverwoord.
Gebruik scherp gereedschap. Een bot mes beschadigt de weefsels en vergroot de kans op rot. Maak je messen schoon met alcohol. Hygiëne is vaak het verschil tussen slagen en mislukken.
Zet je stekken niet direct in de felle zon. Zelfs bij tropische hibiscus stekken zijn ze in het begin nog jong en kwetsbaar.
Wacht met uitplanten tot de stek stevig staat. Bij wortelstekken wacht je tot er nieuw blad komt. Bij stengelstekken tot de wortels de pot vullen.
Meestal na 6 tot 8 weken. Zet ze daarna eerst een week in de schaduw buiten om te wennen.
Dan pas de volle grond in. Phlox is een sterke groeier. Eenmaal geworteld, zal hij snel uitlopen.
Je kunt ze in het najaar nog verplanten of in het voorjaar. Door zelf planten te stekken houd je de tuin vol en fris, zonder dure aankopen. Gewoon doen, het lukt je!